Wywiady

NASZ WYWIAD. Malepszak: “Realizacja inwestycji kolejowych CPK spowoduje zwiększenie popytu na tabor”

NASZ WYWIAD. Malepszak: “Realizacja inwestycji kolejowych CPK spowoduje zwiększenie popytu na tabor” Fot. NaKolei.pl

Z Piotrem Malepszakiem, pełniącym obowiązki prezesa Centralnego Portu Komunikacyjnego, rozmawia Piotr Czartoryski-Sziler

Jak przebiegają konsultacje Spółki CPK z PKP Polskimi Liniami Kolejowymi i Ministerstwem Infrastruktury ws. Centralnego Portu Komunikacyjnego?

Piotr Malepszak, pełniący obowiązki prezesa Centralnego Portu Komunikacyjnego: Sieć kolejowa planowana w ramach Programu CPK będzie się składała z fragmentów nowych i modernizowanych linii kolejowych. Jesteśmy już po wstępnych uzgodnieniach ze spółką PKP Polskie Linie Kolejowe. Ustaliliśmy taki podział zadań, że za projekt i budowę nowych linii co do zasady będzie odpowiadać spółka CPK, natomiast inwestycje w istniejące linie mają realizować PKP PLK.

 Kiedy ostatecznie powstanie 10 szybkich „szprych” w ramach CPK? Czy ze wszystkich tych kierunków faktycznie dojedziemy docelowo do CPK w czasie nie dłuższym niż 2 godz.?

Inwestycje w ramach Programu Kolejowego CPK mają na celu stworzenie systemu przewozów pasażerskich, obejmującego większość regionów kraju poprzez 10 tzw. szprych, które będą zbiegały się w CPK i Warszawie. Założenia są takie, że w ramach Programu CPK zostanie wybudowanych ok. 1,6 tys. km. Docelowo w zasięgu do 2 godz. podróży pociągiem znajdą się wszystkie duże miasta  w Polsce oprócz Szczecina, do którego podróż potrwa dłużej z racji odległości. Obecnie trwają prace nad Programem Wieloletnim CPK, który będzie precyzował kwestie związane z finansowaniem, przygotowaniem i realizacją projektu. Termin realizacji całego programu planuje na lata 2035-2040.

Co uda się zrobić jeszcze w tym roku i jakie będą kolejne kroki inwestycji kolejowych w tym zakresie?

W tym roku w ramach części kolejowej CPK koncentrujemy się na pracach przygotowawczych, planistycznych i projektowych. Planowanie trasy linii znajduje się na etapie analizy wariantów przebiegu i będą w toku dalszych prac uszczegóławiane. Będzie do tego potrzebna dokładna analiza techniczna, ekonomiczna, geologiczna i środowiskowa.

 140 km nowych linii -jako tzw. etap zero- uda się wybudować przed uzyskaniem przez Port Lotniczy Solidarność zdolności operacyjnej?

Nasze założenie jest takie, że podstawowym elementem układu „szprych” jest budowa linii dużych prędkości Warszawa Zachodnia–CPK–Łódź Fabryczna. To zadanie zostało rzeczywiście wpisane do  tzw. etapu zero, który powinien zostać zakończony przed uzyskaniem przez Port Lotniczy Solidarność zdolności operacyjnej, czyli przed otwarciem lotniska.

Czy przy budowie CPK wszystkie nowe odcinki sieci kolejowej o długości powyżej 50 km będą projektowane dla prędkości nie mniejszej niż 250 km/h przy systemie zasilania 25 kV?

Napięcie 25 kV AC i zakładana prędkość co najmniej 250 km/godz. to zakładane parametry dwóch istotnych linii przechodzących przez CPK: tzw. „Igreka” Warszawa-CPK-Łódź i CMK Północ, czyli wydłużenia CMK przez CPK, Płock i Włocławek do Trójmiasta. Do uzyskiwania prędkości 250 km/godz. i więcej te linie będą dostosowane pod względem geometrycznym, ale też w zakresie obiektów inżynieryjnych, rozjazdów, sieci trakcyjnej itd. Założeniem Programu CPK jest uzyskanie możliwie dużych prędkości eksploatacyjnych, przy czym na większości nowych, planowanych linii kolejowych będzie to co najmniej 200 km/godz.

Jak będą wyglądały inwestycje w tabor?

Realizacja inwestycji kolejowych CPK spowoduje zwiększenie popytu na tabor.  Według udostępnionych CPK aktualnych szacunków PKP Intercity, do obsługi sieci kolejowej zasilającej CPK potrzeba będzie 180 pociągów o prędkości eksploatacyjnej 250 km/godz. W tej grupie będą  pojazdy różnych kategorii: IC, międzyregionalnych i aglomeracyjnych. W mojej ocenie, pociągi powinny być opracowane z jak największym udziałem krajowego przemysłu. Aktualnie NCBR prowadzi z producentami taboru dialog techniczny, którego celem jest m.in. ocena gotowości i zdolności polskiego przemysłu do konstrukcji, wdrożenia i eksploatacji taboru na CPK.

Jak zapowiadane przez CPK kolejowe inwestycje przełożą się na życie zwykłych Polaków?

Mam nadzieję, że ich rezultatem będzie lepsze wykorzystanie pociągów jako środka publicznego transportu i zdecydowane pójście w stronę równoważenia transportu. Dzisiaj transport jest w Polsce szalenie niezrównoważony z ogromnym przechyleniem w kierunku drogowym. To właśnie dlatego, że nie ma dobrej komunikacji publicznej korki tworzą się już w miastach kilkunastotysięcznych. Będą one dalej rosnąć wraz z zanieczyszczeniem powietrza i utrudnieniami dla mieszkańców, jeśli będziemy dalej szli tylko w kierunku model transportu opartego o samochody i o dalszą rozbudowę dróg bez inwestycji w nowe tory. Naszym celem jest znaczące zwiększenie udziałów w rynku transportu publicznego jakim jest kolej.

Dlaczego niby miałby ruszyć gigantyczny program inwestycji w nowe linie, skoro od 30 lat w tej sprawie nic się nie dzieje?

Właśnie dlatego, że zaniedbania są tak duże. Od 1990 r. infrastruktura kolejowa w Polsce była głównie rozbierana. W tym czasie polska kolej zlikwidowała 5 tys. km linii, a zbudowała raptem 18 km Pomorskiej Kolej Metropolitalnej  i kilka lotniskowych łączników. Łącznie daje to zaledwie 50 km torów. Z tej perspektywy budowa 1600 km nowych linii w ramach Programu CPK, podzielonych na etapy do realizacji na przestrzeni kolejnych 20 lat, nie wydaje mi się przeskalowana. Dla porównania: gdy powstawał program budowy dróg krajowych i autostrad na początku lat 90., zakładał on budowę 7 tys. km dróg szybkiego ruchu,  z których do dziś powstało prawie 4 tys. km. Jeśli inwestować w nowe tory, to tu i teraz. Nie przegapmy tej szansy.

Dziękuję za rozmowę

Wywiad ukazał się w najnowszym wydaniu “Raportu Kolejowego”. Wydanie 2/2019