PGE Energetyka Kolejowa zakończyła przewodnictwo w projekcie „Prezydencja Bezpieczeństwa”, realizowanym w ramach Związku Pracodawców Kolejowych, i przekazała je spółce POLREGIO, która przejmuje kolejny etap prac.
W ciągu dziewięciu miesięcy zespoły ekspertów wielu podmiotów z branży wypracowały zestaw wytycznych porządkujących prowadzenie prac w czynnych torach kolejowych i ograniczających ryzyko zdarzeń w jednym z najbardziej wymagających, z punktu widzenia bezpieczeństwa, obszarów funkcjonowania kolei. POLREGIO w ramach swoich działań skoncentruje się na udoskonalaniu systemu szkoleń.
PGE Energetyka Kolejowa, jako pierwszy lider projektu, zainicjowała działania i wyznaczyła kierunki w ramach „Prezydencji Bezpieczeństwa”. Spółka położyła nacisk na uporządkowanie zasad współpracy w warunkach jednoczesnej obecności wielu podmiotów na tej samej infrastrukturze, szczególnie w czynnych torach kolejowych.
Praca w czynnych torach kolejowych to jeden z tych elementów naszej działalności, który rodzi najwięcej ryzyk, jeżeli chodzi o bezpieczeństwo. W trakcie naszego przewodnictwa skupiliśmy się na wypracowaniu rozwiązań, które w praktyce poprawiają bezpieczeństwo pracy i pomagają ograniczać ryzyko, tak aby pracownicy kolei każdego dnia mogli bezpiecznie wracać do swoich bliskich – podkreśla Mateusz Sławiński, prezes PGE Energetyka Kolejowa
Opracowane rozwiązania obejmują reguły postępowania w czynnych torach kolejowych dla pracowników bezpośrednich, wytyczne dla pracowników kierujących pracami oraz „Dekalog bezpieczeństwa w torach czynnych” jako dokument wspierający standardy pracy. Dodatkowo stworzono film instruktażowy, który jest rozwinięciem „Dekalogu bezpieczeństwa”. Wypracowane rozwiązania wprowadzają większą przejrzystość, poprawiają koordynację działań i ograniczają ryzyko popełnienia błędów w pracy operacyjnej.
– Ważnym efektem naszego przewodnictwa było zestawienie doświadczeń wielu różnych podmiotów działających na tej samej infrastrukturze. Pokazało to wyraźnie, że wiele zdarzeń nie wynika z pojedynczych błędów, ale z braku spójności całego procesu. Dlatego kluczowe znaczenie ma uporządkowanie zasad oraz usprawnienie koordynacji, gdyż bezpośrednio wpływa to na poziom bezpieczeństwa – dodaje Mateusz Sławiński.
Priorytety dla POLREGIO
Projekt przechodzi teraz w kolejny etap, który poprowadzi POLREGIO. Przewoźnik planuje, aby podczas 9-miesięcznej kadencji wypracować fundamenty pod bardziej efektywny system szkoleniowy, z którego mogłyby skorzystać wszystkie spółki kolejowe. Działania mają skupiać się na trzech filarach: wypracowaniu standardu dobrych praktyk, koncentrując się na wizualizacji materiałów szkoleniowych oraz uproszczeniu przekazu merytorycznego; doskonaleniu instruktorów z tradycyjnego wykładowcy w nowoczesnego trenera, a także weryfikacji jakości, co pozwoli mierzyć realny poziom jakości szkolenia, a nie tylko samą obecność pracowników na zajęciach.
Bezpieczeństwo jest priorytetem dla POLREGIO. Codziennie naszymi pociągami przewozimy setki tysięcy pasażerów, dlatego kluczowym elementem jest zapewnienie im bezpiecznych warunków podróżowania. To wymaga zaangażowania wielu podmiotów kolejowych, w tym innych przewoźników oraz zarządcy infrastruktury. Liczę na to, że dzięki bogatemu doświadczeniu, dobrym praktykom i nowym inicjatywom sprawimy, iż rok 2026 będzie najbezpieczniejszym w historii polskiej kolei – powiedział Andrzej Pawłowski, prezes POLREGIO S.A.
Najtrudniejszymi do wyeliminowania przyczynami sytuacji niebezpiecznych na kolei są błędy ludzkie. Na przykład pominięcie semafora przez maszynistę czy błędne ułożenie drogi przebiegu przez dyżurnego ruchu. Wszystkie te incydenty podlegają weryfikacji komisji kolejowych, które następnie przekazują zalecenia, a konkretne przypadki stają się tematami pouczeń dla kolejarzy odpowiedzialnych za bezpieczeństwo ruchu pociągów.
Ujednolicenie standardu pouczeń i szkoleń oraz nadanie im łatwiejszej i bardziej przejrzystej formy, zdaniem POLREGIO, może wpłynąć na poprawę bezpieczeństwa i ograniczenie wydarzeń wywołanych czynnikiem ludzkim.
Maszyniści muszą regularnie przechodzić pouczenia uprawniające ich do wykonywania zawodu. Sądzimy, że materiały merytoryczne przygotowane z wykorzystaniem autentycznych nagrań ze zdarzeń będą lepiej przyswajane. To z kolei przełoży się na zmniejszenie liczby podobnych incydentów w przyszłości. Dotychczas szkolenia bywały zbyt schematyczne, a komunikacja miała charakter czysto proceduralny. Chcemy to zmienić, kładąc nacisk na aktywną pracę na realnych błędach w duchu kultury bezpieczeństwa – podkreślił Andrzej Pawłowski.
Zaangażowanie pracowników
Bardzo ważne jest także zaangażowanie szkolonych pracowników podczas pouczeń. Zdaniem POLREGIO ten obszar także może zostać ulepszony – chociażby poprzez wyposażenie instruktorów w dodatkowe umiejętności miękkie, dzięki którym forma przekazywania wiedzy stanie się atrakcyjniejsza. Projekt „Instruktor 2.0” realizowany podczas Prezydencji może realnie zmienić i zapoczątkować nowe możliwości szkoleniowe w branży.
Każdy z wymienionych obszarów wymaga szczegółowej analizy oraz – wspólnie z innymi spółkami kolejowymi – wypracowania jednego, uniwersalnego modelu postępowania podczas szkoleń. To zadanie długofalowe i czasochłonne. Jak podkreśla POLREGIO, nie jest to jedynie doraźny projekt szkoleniowy, ale budowa trwałego fundamentu nowoczesnej kultury bezpieczeństwa na polskiej kolei. Po 9 miesiącach prezydencji spółka przekaże następnemu liderowi bezpieczeństwa przygotowane materiały, które będą dalej rozwijane.
„Prezydencja Bezpieczeństwa” to inicjatywa realizowana w formule rotacyjnej przez członków Związku Pracodawców Kolejowych. Projekt łączy spółki działające w różnych obszarach sektora i umożliwia wspólne wypracowywanie rozwiązań, które są rozwijane i przekazywane kolejnym liderom.
Zarówno PGE Energetyka Kolejowa, jak i POLREGIO podkreślają, że projekt buduje wspólne standardy działania i stanowi praktyczny krok w kierunku ograniczania ryzyka oraz poprawy bezpieczeństwa pracy w całej branży kolejowej.