W poprzednim roku wzrósł poziom bezpieczeństwa na polskiej kolei. Takie dane przynosi „Raport w sprawie bezpieczeństwa za 2024 rok”, który opublikował Urząd Transportu Kolejowego.
Raport przynosi nie tylko informacje o stanie bezpieczeństwa kolei, ale także o ważnych zmianach w prawodawstwie, jak również o wydanych jednolitych certyfikatach bezpieczeństwa. Raport służy także wymianie wiedzy pomiędzy krajowymi władzami bezpieczeństwa (NSA) oraz zapewnia dostęp do porównywalnych danych dotyczących poziomu bezpieczeństwa kolei w UE.
Statystyki bezpieczeństwa
Liczba znaczących wypadków w 2024 r. wyniosła 220, czyli zmalała o 5,6% w porównaniu z 2023 r. W przeliczeniu na 1 milion pociągokilometrów oznacza to spadek wskaźnika o 0,08, czyli o 9,5% (z 0,84 do 0,76).
Liczba osób zabitych wzrosła o 4 osoby (2,5%), natomiast liczba ciężko rannych spadła o 11 osób, czyli o 17,7%. Ofiary śmiertelne i osoby ciężko ranne odnotowano tylko w dwóch kategoriach zdarzeń: w wypadkach z udziałem osób i poruszających się pojazdów kolejowych oraz w wypadkach na przejazdach. W tych pierwszych zdarzeniach zginęło 118 osób, czyli tyle samo co w 2023 r. Natomiast 17 było ciężko rannych – to o 7 mniej niż przed rokiem. Z kolei w wypadkach na przejazdach było zabitych 45 osób, a więc o 6 osób więcej, i 34 ciężko rannych, tyle samo co w 2023 r. W obu tych grupach wśród ofiar znalazło się łącznie 7 pracowników kolei – 5 zginęło (w tym 3 w wypadkach na przejazdach kolejowo-drogowych), a 2 odniosło ciężkie obrażenia (w tym 1 w wypadku na przejeździe).
Bezpieczna kolej
Polska przekroczyła wartości wskaźnika CST dotyczącego pracowników o 4,7%. Wskaźnik dla użytkowników przejazdów wzrósł nieznacznie i osiągnął 54,5% – 0,6% więcej niż w 2023 r. W pozostałych kategoriach osób wskaźniki są niższe niż przed rokiem, co oznacza ogólny wzrost poziomu bezpieczeństwa w ruchu kolejowym o 2,5%. Wskaźnik dla ogółu społeczeństwa spadł z 598 w 2023 r. do 583 w 2024 r.
Wśród zdarzeń poprzedzających wypadki najliczniejszą grupę stanowią nadal pęknięcia szyn, jest ich jednak o 23% mniej niż w 2023 r. Podobnie jak w latach poprzednich drugą co do liczebności grupą zdarzeń poprzedzających są pominięcia sygnału „stój”, a ich liczba wzrosła w stosunku do roku 2023 o 19%. W kategorii pękniętych osi i defektów sygnalizacji odnotowano po 2 zdarzenia. UTK nie odnotował natomiast pęknięć kół. W tych trzech kategoriach w latach 2023 i 2024 wystąpiły nie więcej niż 2 zdarzenia.
Cel raportu
„Raport w sprawie bezpieczeństwa” zapewnia spójny i porównywalny zestaw danych o bezpieczeństwie kolei w Unii Europejskiej. Uwzględnia zdarzenia klasyfikowane jako znaczące wypadki. Należą do nich wypadki z udziałem co najmniej jednego pojazdu kolejowego w ruchu:
- z przynajmniej jedną ofiarą śmiertelną lub ciężko ranną;
- powodujące znaczne szkody w taborze, torach kolejowych, instalacjach lub środowisku, tj. szkodę o wartości co najmniej 150 tys. euro;
- powodujące znaczne zakłócenie ruchu, tj. wstrzymanie ruchu kolejowego na głównej linii kolejowej przez co najmniej 6 godzin.
Statystyka dotycząca znaczących wypadków jest wykorzystywana do oceny poziomu bezpieczeństwa realizowanej za pomocą wspólnych wskaźników bezpieczeństwa (CSI).
Znaczących wypadków jest w roku średnio o około połowę mniej niż wypadków. To powoduje, że dane prezentowane w Raporcie mogą odbiegać od informacji w „Sprawozdaniu ze stanu bezpieczeństwa ruchu kolejowego”.
Raport uwzględnia najnowsze wytyczne opublikowane przez Agencję Kolejową Unii Europejskiej. Dokument został opublikowany w Dzienniku Urzędowym Prezesa UTK.