Strona główna » bezpieczeństwo na kolei » UTK o bezpieczeństwie na kolei

UTK o bezpieczeństwie na kolei

Krzysztof Losz
Fot. Komenda Powiatowa PSP w Piszu

Polska kolej pozostaje jednym z najbezpieczniejszych środków transportu. Miernik wypadków osiągnął wartość 1,59, czyli najniższą od momentu, kiedy Urząd Transportu Kolejowego zaczął prowadzić jego pomiary. O szczegółach można przeczytać w „Sprawozdaniu ze stanu bezpieczeństwa w ruchu kolejowym 2025”, które opublikował UTK.

 

W 2025 r. na liniach i bocznicach kolejowych doszło do 622 wypadków – jeden z nich został przypisany do kategorii poważnych wypadków. W porównaniu do 2024 r. liczba wypadków zmalała o 1 (z 623). Na liniach kolejowych było mniej o osiem wypadków, a na bocznicach kolejowych więcej o siedem wypadków.

Udział strony trzeciej

Prawie 76% wypadków na sieci kolejowej dotyczyło tzw. strony trzeciej (przyczyny mają związek z czynnikami lub osobami spoza systemu kolejowego). W 2025 r. doszło do 367 takich zdarzeń. Głównie są to potrącenia osób, które przechodziły w miejscach niedozwolonych, oraz wypadki na przejazdach kolejowo-drogowych. W wypadkach z udziałem strony trzeciej zginęło 175 osób – o 11 więcej niż w 2024 r. Ciężko ranne zostały 43 osoby (o 7 mniej niż w 2024 r.).

Aż 98,9% ofiar śmiertelnych i 97,7% ciężko rannych na liniach kolejowych to osoby poszkodowane w zdarzeniach, których przyczyny tkwiły poza systemem kolejowym. Dlatego potrzebujemy działań edukacyjnych, które kształtują właściwe postawy i zwiększają świadomość zagrożeń. Muszą one iść w parze z rozwiązaniami technicznymi i skutecznym egzekwowaniem prawa. Nie możemy akceptować sytuacji, w której świadome lekceważenie zasad bezpieczeństwa prowadzi do tragedii – stwierdza we wstępie do raportu dr hab. inż. Ignacy Góra, prezes Urzędu Transportu Kolejowego.

Wypadki wewnątrz systemu

W systemie kolejowym najczęściej dochodzi do zdarzeń typu SPAD (ang. signal passed at danger), zdarzeń powstałych podczas wykonywania prac torowych. Oraz zdarzeń, które wynikają ze stanu technicznego pojazdów kolejowych.

Trwała poprawa bezpieczeństwa wymaga systemowego zarządzania ryzykiem – opartego na pełnych i wiarygodnych danych, wykorzystującego rozwiązania techniczne wspierające człowieka oraz zapewniającego skuteczne reagowanie na naruszenia zasad bezpieczeństwa. Dlatego wdrożenie Generatora Informacji Bezpieczeństwa Kolejowego (GIBK) jest istotnym elementem dalszego rozwoju systemu bezpieczeństwa kolei. Uruchomienie GIBK wymaga kontynuowania prac legislacyjnych i organizacyjnych oraz zapewnienia warunków umożliwiających wdrożenie systemu – podkreśla prezes Ignacy Góra.

Zdarzenia polegające na niezatrzymaniu pojazdu kolejowego w miejscu, w którym powinien się zatrzymać, bądź uruchomieniu pojazdu kolejowego bez wymaganego zezwolenia, określane są jako zdarzenia SPAD. W 2025 r. było 208 wypadków i incydentów tego rodzaju (więcej o 6,1% niż w 2024 r.). Potencjalnie najbardziej zagrażające bezpieczeństwu zdarzenia SPAD to pominięcie semafora bądź tarczy manewrowej. W 2025 r. było ich 87.

Zdarzeń związanych z pracami torowymi na liniach kolejowych w 2025 r. było 54. To najwyższa wartość w latach 2021–2025. Liczba wypadków zmniejszyła się do 13 (o 1 mniej w porównaniu do 2024 r.), natomiast liczba incydentów wzrosła do 41 (o 7 więcej niż w 2024 r.).

W 2025 r. na liniach kolejowych oraz bocznicach doszło do 372 zdarzeń związanych ze stanem technicznym taboru (o 18,1% mniej niż w 2024 r.). Najwięcej zdarzeń związanych jest z usterkami wagonów. W 2025 r. doszło do 157 takich zdarzeń.

Sprawozdanie ze stanu bezpieczeństwa w ruchu kolejowym można pobrać w formacie PDF ze strony Urzędu Transportu Kolejowego.

 

Podobne artykuły