5 marca 2024 r. podczas IX Europejskiego Kongresu Samorządów w panelu prowadzonym przez dr Czesława Warsewicza, eksperci z różnych sektorów związanych z transportem kolejowym zgłębili kluczowe aspekty roli kolei w rozwoju regionalnym oraz przyszłości transportu kolejowego. Dyskusja, w której uczestniczyli Marcin Rodek, Roman Nikitov, Adam Pawlik oraz Leszek Reszka, przyniosła wiele wartościowych spostrzeżeń. Poniższy tekst, autorstwa dr. Leszka Reszki przybliża ważne aspekty poruszane w tym panelu.
Rola logistyki w społeczeństwie i gospodarce
Analizując znaczenie logistyki w łączeniu regionów, warto wskazać, na tzw. obsługowe funkcje logistyki, zgodnie z którymi każda celowo zorganizowana działalność człowieka, niezależnie od tego, czy ma ona charakter biznesowy czy społeczny, czy realizowana jest w skali mikroekonomicznej, tj. pojedynczego przedsiębiorstwa, a nawet gospodarstwa domowego, czy też w skali regionu, kraju czy szerzej w aspekcie europejskim czy globalnym, wymaga do swojej realizacji zasobów, a przez to wsparcia logistycznego.
Kluczowa rola transportu w procesach logistycznych
Wśród procesów logistycznych kluczową rolę odgrywa transport, bez którego niemożliwe byłoby zapewnienie zasobów we właściwe miejsce.
Biorąc pod uwagę niewątpliwe przewagi nad innymi gałęziami transportu, jeśli chodzi o aspekty ekologiczne, ale także uwarunkowania geograficzne takiego kraju jak Polska, to właśnie kolej powinna stanowić kluczową gałąź transportu zarówno w zakresie przewozu ładunków, jak i pasażerów.
Proces podstawowy i jego zróżnicowanie
Wspomniana powyżej celowo zorganizowana działalność człowieka, zwana procesem podstawowym może dotyczyć między innymi wymiany międzynarodowej, militarnego wsparcia Ukrainy, produkcji/wydobycia zasobów w innym miejscu niż ich konsumpcja, turystyki, pracy zawodowej czy edukacji).
Analogia do układu krwionośnego w funkcjonowaniu transportu kolejowego
Używając analogii do układu krwionośnego, system transportu kolejowego powinien składać się nie tylko z głównych arterii, łączących wielkie aglomeracje, ale również z linii pobocznych, które zapewniają dostęp do transportu nawet najbardziej odległym społecznościom.
Kluczowe jest tu wsparcie instytucji rządowych i samorządowych w budowaniu i eksploatacji tych mniej obleganych tras, ponieważ pełnią one istotną funkcję społeczną, zapewniając dostęp do edukacji, pracy czy turystyki.
Rola współczesnej kolei w łączeniu regionów
Współczesna kolej to zatem nie tylko sposób przemieszczania się, ale również narzędzie umożliwiające efektywne łączenie różnych regionów, wsparcie działalności człowieka w aspekcie gospodarczym i społecznym, zarówno w skali makro, jak i mikroekonomicznej, tak wielkich aglomeracji, jak i miejsc znacznie od nich oddalonych, przyczyniając się w ten sposób do rozwoju społeczno-gospodarczego Polski.
dr Leszek Reszka, profesor Uniwersytetu Gdańskiego