Do Urzędu Transportu Kolejowego wpłynęło już prawie 20 tysięcy wniosków o uzgodnienie dokumentów planistycznych. To pokazuje, jak duża część procesów inwestycyjnych w Polsce dotyczy terenów kolejowych lub ich sąsiedztwa.
Obecnie prezes Urzędu Transportu Kolejowego (UTK) uzgadnia dokumenty planistyczne, którymi są:
- projekty planów zagospodarowania przestrzennego województwa,
- projekty miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,
- projekty planów ogólnych gmin,
- decyzje o warunkach zabudowy,
- decyzje o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Zgodnie z prawem, w zakresie kompetencji Prezesa UTK w obszarze planowania przestrzennego leżą dokumenty planistyczne, których obszar opracowania obejmuje lub sąsiaduje z linią kolejową o znaczeniu państwowym.
Linia kolejowa o znaczeniu państwowym to istniejąca lub projektowana trasa kolejowa, której budowa, utrzymanie i eksploatacja uzasadniona jest ważnymi względami gospodarczymi, społecznymi, ekologicznymi lub obronnymi. Wykaz takich linii umieszczony jest w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z 17 kwietnia 2013 r. w sprawie wykazu linii kolejowych o znaczeniu państwowym.
UTK informuje ponadto, że z każdym rokiem rośnie liczba spraw z zakresu planowania przestrzennego, którymi zajmuje się Prezes UTK. Podejmuje on również inne działania w obszarze planowania i zagospodarowania przestrzennego. Należą do nich:
- prowadzi szkolenia w ramach Akademii Bezpieczeństwa Kolejowego, które obejmują zagadnienia zagospodarowania gruntów zajętych i sąsiadujących z liniami kolejowymi (najbliższe szkolenie odbędzie się w formie zdalnej 14 listopada 2024 r.),
- opracował poradnik dla organów administracji publicznej, które występują do Prezesa UTK z wnioskiem o uzgodnienie dokumentów planistycznych,
- organizuje spotkania w ramach inicjatywy „Piątki z UTK”,
- organizuje konferencję „Kolej w przestrzeni – bezpieczeństwo, rozwój, przyszłość”, która odbędzie się 4 grudnia 2025 r.
Aby usprawnić sprawną współpracę, UTK zachęca do składania wniosków wraz z załącznikami drogą elektroniczną. Są dwie takie możliwości:
- za pośrednictwem elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (adres skrzynki podawczej: /UTK/SkrytkaESP),
- lub za pośrednictwem e-Doręczeń (adres skrzynki: AE:PL-22578-55311-TVGVH-27).

