Podkarpacka Kolej Aglomeracyjna, która zapewnia połączenia z Rzeszowem, okazała się sukcesem. I teraz władze województwa planują uruchomienie podobnego rozwiązania dla czterech kolejnych miast
Kolej aglomeracyjna dla czterech miast to nowa inicjatywa samorządu Podkarpacia. Sprawa ta była omawiana podczas sesji sejmiku wojewódzkiego, gdy radni debatowali o funkcjonowaniu kolei na Podkarpaciu. Teraz funkcjonuje Podkarpacka Kolej Aglomeracyjna, która zapewnia połączenia kolejowe z Rzeszowa w kierunku pięciu stacji: Dębica, Kolbuszowa, Przeworsk, Strzyżów oraz na lotnisko w Jasionce. Codziennie jest to 116 kursów.
Piotr Pilch, wicemarszałek województwa podkarpackiego, poinformował radnych, że w 2024 roku pociągi Podkarpackiej Kolei Aglomeracyjnej przewiozły 1,3 mln pasażerów. W pierwszej połowie tego roku PKA obsłużyła już ponad 730 tys. osób, a więc wszystko wskazuje na to, że w 2025 roku pasażerów może być nawet o ponad 100 tys. więcej.
Dla porównania, w całym województwie podkarpackim pociągi regionalne przewiozły w 2024 roku ponad 4,4 mln. A w pierwszym półroczu z przewozów kolejowych na Podkarpaciu skorzystało już 2,3 mln pasażerów. Jest więc szansa, że globalna liczba podróżnych w regionie będzie w tym roku wyższa niż w 2024 r. W całym regionie na zlecenie samorządu wojewódzkiego uruchamianych jest dobowo ponad 170 pociągów.
Wykorzystać koniunkturę
Kolej aglomeracyjna dla czterech miast. Władze województwa widzą rosnące zainteresowanie koleją i chcą przygotować jeszcze lepszą ofertę dla mieszkańców. Dlatego zrodził się projekt powołania Lasowiackiej Kolei Aglomeracyjnej, która jest też zwana Czwórmiejską Koleją Aglomeracyjną (4KA). Wicemarszałek Pilch wyjaśnił, że celem tej inicjatywy jest rozwój połączeń kolejowych w obszarze miast Nowa Dęba, Sandomierz, Stalowa Wola oraz Tarnobrzeg. To ostatnie miasto jest liderem projektu. Cała inicjatywa będzie funkcjonować podobnie jak Podkarpacka Kolej Aglomeracyjna.
Wszystko wskazuje też na to, że w kolejnych latach usługi przewozowe dla mieszkańców Podkarpacia będzie świadczyć POLREGIO. Spółka jako jedyna złożyła ofertę na obsługę połączeń kolejowych na lata 2027-2031. Wartość tej oferty to prawie 900 mln zł i jest nieco niższa niż zaplanowały władze województwa.
W trakcie obrad padło też pytanie o dalszą przyszłość przewozów kolejowych w regionie podkarpackim. Radny Jana Tarapata (PSL) chciał się dowiedzieć, czy samorząd planuje powołać własną spółkę kolejową. Tak jak to ma miejsce w innych województwach, gdzie tacy przewoźnicy działają lub są plany zorganizowania własnych przewoźników. Na Podkarpaciu urząd marszałkowski nie chce zmieniać obecnego modelu.
Nie ma planów powołania spółki przewozowej. Będziemy kontynuować współpracę z POLREGIO – stwierdził wicemarszałek Piotr Pilch.
Natomiast region pozostanie właścicielem taboru, który użytkuje POLREGIO. Samorząd posiada obecnie 49 pojazdów kolejowych, z czego 29 elektrycznych i 16 spalinowych.
Wzrost liczby pasażerów, pociągokilometrów oraz inwestycje w tabor to elementy świadczące o systematycznym rozwoju kolei na Podkarpaciu – stwierdził Piotr Pilch, wicemarszałek województwa.
Reaktywujmy fundusz
Kolej to również inwestycje infrastrukturalne . Co prawda województwo podkarpackie nie jest właścicielem żadnej linii kolejowej, ale urząd marszałkowski zakłada, że samorządy różnych szczebli włączą się w realizację projektów kolejowych. Taka współpraca nabierze konkretnego kształtu.
Dążymy do reaktywacji Podkarpackiego Funduszu Kolejowego, w którym uczestniczą również lokalne samorządy. Będziemy proponowali wszystkim aby zaangażowali się w ten projekt, z głównym naciskiem na linię 108 – powiedział Władysław Ortyl, marszałek województwa podkarpackiego.
I wskazał na cele PFK.
Fundusz zakłada wzajemne współdziałanie oraz pomoc finansową w realizacji zadań inwestycyjnych takich jak budowa wiat przystankowych, dojść, dróg dojazdowych, parkingów, oświetlenia przystanków, ławek, podjazdów dla osób niepełnosprawnych, stojaków rowerowych – wyjaśnił Władysław Ortyl.
Omówiono również szczegóły dotyczące rewitalizacji linii kolejowej nr 108 na odcinku Jasło–Nowy Zagórz. Plan, który za 2 mld zł zrealizują PKP Polskie Linie Kolejowe, zakłada modernizację blisko 70 kilometrów torów. Inwestycja obejmie przebudowę stacji, przystanków oraz przejazdów kolejowo-drogowych. Po zakończeniu prac pociągi będą mogły poruszać się z prędkością do 120 km/h. Samorządy mogą partycypować w tym zadaniu.
Inna ważną inwestycją kolejową na Podkarpaciu jest modernizacja linii nr 68 Stalowa Wola-Przeworsk. Jej elementem będzie m.in. nowy most na Wisłoku.
Dbamy o dziedzictwo
Podczas debaty radni wrócili do tematu utworzenia Użytkowego Skansenu Kolejowego w Olszanicy. W trakcie poprzedniej sesji sejmik wyraził zgodę na zaangażowanie województwa w tę inicjatywę. Skansen ma być narzędziem rozwoju turystyki kolejowej. Inicjatywa zakłada budowę 5 km torowiska dla drezyn, 10 km ścieżki rowerowej oraz utworzenie ścieżek edukacyjno-przyrodniczych.