NaKolei.pl MediotekaDawniej na kolei Birmańska Kolej Śmierci – trasa, która pochłonęła 162 tys. ludzkich żyć [ZDJĘCIA]

Birmańska Kolej Śmierci – trasa, która pochłonęła 162 tys. ludzkich żyć [ZDJĘCIA]

Mateusz Marczewski
Zdjęcie z pociągu na trasie Kolei Birmańskiej - Tajlandia 2012 r.

Budowa tej linii kolejowej mogła doprowadzić do śmierci nawet 162 tys. ludzi! Znana powszechnie jako „Kolej Śmierci”, to zbudowane podczas II Wojny Światowej połączenie kolejowe w Azji Południowo-Wschodniej. O tym jak, w ile, kiedy i przez kogo była budowana ta nitka, dowiecie się w dzisiejszym artykule.

Ogólny zarys historii

Kolej Birmańska, znana również jako „Kolej Śmierci” to nitka łącząca Ban Pong w Tajlandii z Thanbyuzayat w Mjanmie (dawniej Birma). Ta linia kolejowa o długości 415 km została wybudowana przez Cesarstwo Japońskie podczas II wojny światowej w latach 1942-1943. Kosztem tego przedsięwzięcia i tak zawrotnej prędkości budowy, była śmierć (według różnych danych) ponad 162 tys. ludzi! Przy budowie tej linii kolejowej brało udział 361 tysięcy ludzi. Wśród nich: około 300 tys. Romusha (z jap. przymusowi robotnicy z podbitych przez wojska japońskie azjatyckich krajów) oraz 61 tys. jeńców wojennych z wojsk alianckich.

Przyczyny budowy

Na początku 1942 roku siły japońskie najechały Birmę i przejęły kontrolę nad tą kolonią Wielkiej Brytanii. Aby zaopatrzyć swoje siły w Birmie, Japończycy polegali na morzu. Dostarczali zapasy i wojska do Birmy wokół Półwyspu Malajskiego oraz przez Cieśninę Malakka i Morze Andamańskie. Trasa ta była narażona na ataki alianckich okrętów podwodnych. To niebezpieczeństwo wzrosło po klęsce Japończyków w bitwie o Midway w czerwcu 1942 r. Aby uniknąć niebezpiecznej podróży morskiej wokół Półwyspu Malajskiego, powstał plan budowy kolei z Bangkoku do Rangun.

Rozpoczęcie budowy

Projekt miał na celu połączenie Ban Pong w Tajlandii z Thanbyuzayat w Birmie, łącząc się z istniejącymi liniami kolejowymi w obu miejscach. Jego trasa wiodła przez Przełęcz Trzech Pagód na granicy Tajlandii i Birmy. 111 km linii kolejowej znajdowało się w Birmie, a pozostałe 304 km w Tajlandii. Relokacja jeńców wojennych na północ z więzienia Changi w Singapurze i innych obozów jenieckich w Azji Południowo-Wschodniej rozpoczęła się w maju 1942 roku. Po wstępnych pracach nad lotniskami i infrastrukturą, 15 września 1942 r. rozpoczęto budowę linii kolejowej w Birmie. W listopadzie nastąpiła budowa w części tajskiej. Planowany termin zakończenia miał być w grudniu 1943 r. Większość materiałów budowlanych, w tym tory i podkłady, została przywieziona ze zdemontowanych odgałęzień sieci Federalnych Kolei Malajskich oraz różnych sieci kolejowych Indii Wschodnich.

Przedwczesne ukończenie

Budowa kolei została ukończona przed terminem. 17 października 1943 roku nastąpiło spotkanie grupy robotników budujących od strony Birmańskiej grupą od strony Tajskiej. Dwie sekcje linii spotkały się na 263. kilometrze, około 18 kilometrów na południe od Przełęczy Trzech Pagód w Kaeng Kho Tha, obecnie prowincji Kanchanaburi w Tajlandii.
Cały projekt i budowę tej linii dobrze podsumował znany amerykański inżynier:

To, co sprawia, że jest to wyjątkowy wyczyn inżynieryjny, to całość, nagromadzenie czynników. Łączna długość mil, łączna liczba mostów – ponad 600, w tym od sześciu do ośmiu mostów o dużej rozpiętości – łączna liczba zaangażowanych osób (ćwierć miliona), bardzo krótki czas, w którym udało im się osiągnąć to i ekstremalne warunki, w jakich to osiągnęli. Mieli bardzo mało środków transportu, aby dostać rzeczy do i od pracowników, prawie nie mieli lekarstw, nie mogli zdobyć jedzenia, nie mówiąc już o materiałach, nie mieli narzędzi do pracy z wyjątkiem podstawowych rzeczy, takich jak łopaty i młoty, i pracowali w ekstremalnie trudne warunki – w dżungli z jej upałem i wilgocią. Wszystko to sprawia, że ta kolej jest niezwykłym osiągnięciem. – Bashar Altabba

Most nad Mae Klong

Tajska część nitki nadal istnieje i działa – stała się atrakcją turystyczną. Trzy pociągi dziennie przejeżdżają przez oryginalny most nad rzeką Mae Klong. Większość birmańskiej części linii kolejowej (od granicy z Tajlandią, która łączy się z główną linią Birmy do Moulmein) popadła w ruinę dziesiątki lat temu i od tamtej pory nie była używana.

Więcej zdjęć Kolei Śmierci z części Tajskiej, rok 2012, autorstwa Rafała Marczewskiego:

Birmańska Kolej Śmierci – Tajlandia, 2012 rok.

Birmańska Kolej Śmierci – Tajlandia, 2012 rok.

Most nad Mae Klong

Birmańska Kolej Śmierci – Tajlandia, 2012 rok.

 

Skomentuj ten artykuł

Podobne artykuły

Ta strona korzysta z ciasteczek aby świadczyć usługi na najwyższym poziomie. Dalsze korzystanie ze strony oznacza, że zgadzasz się na ich użycie. Akceptuję Polityka prywatności