System przewozów pasażerskich odgrywa kluczową rolę w poprawie jakości życia społeczeństwa w każdym kraju. Struktura tego systemu jest wielowarstwowa, obejmując przewozy dalekobieżne, podmiejskie oraz miejskie. Finansowanie tych przewozów w różnym stopniu opiera się na środkach publicznych.
Istnieje kilka modeli finansowania, z najbardziej powszechnych, w którym państwo udziela dopłat do kosztów dostępu do infrastruktury. W zależności od kraju, ta dopłata może wynosić od ponad 90% do niespełna 10%. Drugim modelem wsparcia jest bezpośredni transfer środków publicznych do przedsiębiorstw kolejowych. Wybór dominującego modelu w polskiej rzeczywistości zależy od priorytetów rządu, a przede wszystkim od polityki transportowej Ministerstwa Infrastruktury.
Zgodnie z umowami i deklaracjami, PKP Intercity otrzyma od Skarbu Państwa kwotę prawie 30 mld złotych w okresie 2021-2030. Składają się na nią:
- Umowa PSC na lata 2021-2030 w wysokości 21.091 mld zł,
- Dodatkowa rekompensata w 2023 roku w wysokości 575 mln zł,
- Plan zwiększenia dofinansowania na lata 2024-2030 w wysokości 6.5 mld zł,
- Pozostała dotacja uwzględniana w rachunku wyników, wynosząca średniorocznie, na podstawie lat 2020-2022, 114 mln zł, co daje w perspektywie 10 lat wielkość 1.1 mld zł. *
Warto podkreślić, że stabilność finansowa sektora kolejowego ma istotne znaczenie dla zapewnienia sprawności i niezawodności całego systemu przewozów pasażerskich. Inwestycje publiczne w ten obszar mogą przyczynić się do poprawy dostępności transportu kolejowego, co z kolei wpływa pozytywnie na mobilność społeczeństwa oraz rozwój gospodarczy regionów.
W kontekście powyższych kwestii istotne jest, aby podejście do finansowania sektora kolejowego było dobrze przemyślane i uwzględniało długofalowe cele rozwojowe kraju.
* w oparciu o sprawozdania finansowe