W 2025 r. do Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego wpłynęło 10 wniosków od nowych podmiotów o udzielenie licencji przewoźnika kolejowego. Na koniec ubiegłego roku licencję posiadało 147 przewoźników – o 2 więcej niż w 2024 r. Dominuje sektor towarowy.
W 2025 r. przedsiębiorcy w większości wnioskowali o licencję na wykonywanie przewozów kolejowych rzeczy oraz świadczenie usług trakcyjnych. Takich wniosków wpłynęło do UTK dziewięć. O przyznanie licencji tylko na kolejowy przewóz rzeczy wnioskował jeden przedsiębiorca. Nikt nie starał się o licencję na przewozy pasażerskie.
W minionym roku Prezes UTK udzielił sześciu nowym podmiotom licencji przewoźnika kolejowego. Ponadto zawiesił licencje sześciu przewoźnikom, odwiesił dwie licencje, dwie licencje zostały cofnięte, a jedna wygaszona. Prezes UTK w 2025 r. wydał również jedną decyzję przywracającą wygaszoną licencję.
| Rodzaj udzielonej licencji | Liczba udzielonych licencji |
| przewozy kolejowe rzeczy | 1 |
| przewozy kolejowy osób | 0 |
| świadczenie usług trakcyjnych | 0 |
| przewozy kolejowe rzeczy oraz świadczenie usług trakcyjnych | 9 |
| przewozy kolejowe rzeczy i osób oraz świadczenie usług trakcyjnych | 0 |
Tab. Licencje udzielone przewoźnikom przez Prezesa UTK (źródło: UTK)
Licencyjne statystyki UTK
10 wniosków o udzielenie licencji przewoźnika to niewiele mniej w porównaniu z poprzednim rokiem. W 2024 r. do Prezesa UTK wpłynęło 11 wniosków. Wynik z 2025 r. to kontynuacja trendu, który można było obserwować przed 2023 r. Wówczas do Prezesa UTK wpływało rocznie średnio 10 wniosków o udzielenie licencji przewoźnika (2022 r. – 10 wniosków, 2021 r. – 9 wniosków, 2020 r. – 11 wniosków). Wyjątek stanowił rok 2023, w którym wpłynęło 31 wniosków.
Na koniec 2025 r. liczba licencjonowanych przewoźników kolejowych, którzy posiadali aktywną licencję, wynosiła 147. Przy czym 18 miało wiodącą licencję na przewóz osób, a 129 – na przewóz rzeczy. Natomiast na koniec 2024 r. przewoźników posiadających aktywną licencję było 145 (wiodąca licencja na przewóz osób – 19, wiodąca licencja na przewóz rzeczy – 126).
Jak otrzymać licencję
Aby uzyskać licencję przewoźnika kolejowego, przedsiębiorca musi spełniać wymagania określone w art. 46 ustawy o transporcie kolejowym. Dotyczą one 4 obszarów:
- dobrej reputacji,
- wiarygodności finansowej,
- kwalifikacji zawodowych,
- zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności cywilnej.
Podmioty zainteresowane otrzymaniem licencji przewoźnika kolejowego mogą uzyskać więcej informacji na stronie internetowej UTK.
Obowiązki licencjonowanego przewoźnika
Jeśli przewoźnik nie realizuje licencjonowanej działalności (przewozów kolejowych rzeczy lub osób czy świadczenia usług trakcyjnych) przez sześć miesięcy lub nie podjął tej działalności w ciągu sześciu miesięcy od dnia uzyskania licencji, Prezes UTK podejmuje decyzję o ponownym przedłożeniu licencji do zatwierdzenia albo o jej zawieszeniu (na podstawie art. 48 ust. 4 ustawy o transporcie kolejowym).
Przedsiębiorca, który posiada już licencję przewoźnika kolejowego, ma obowiązek systematycznego składania okresowych (miesięcznych, kwartalnych oraz rocznych) sprawozdań. Dotyczą one działalności na rynku transportu kolejowego.
Prezes UTK przeprowadza okresową kontrolę przewoźnika kolejowego w zakresie przestrzegania warunków określonych w licencji oraz wymagań wynikających z ustawy. Taka kontrola odbywa się nie rzadziej niż raz na pięć lat. Prezes UTK może dokonać kontroli przewoźnika kolejowego także wtedy, gdy będzie miał uzasadnione wątpliwości w zakresie spełniania przez przewoźnika kolejowego warunków określonych w licencji lub wymagań wynikających z ustawy.