Na litewskich kolejach trwają już pierwsze testy technologiczne w celu uruchomienia w przyszłości autonomicznych pociągów. Jest to część szerszej transformacji technologicznej realizowanej przez Grupę LTG, obejmującej modernizację infrastruktury, cyfryzację i wdrażanie nowych rozwiązań automatyzacyjnych.
Vytautas Bitinas, dyrektor ds. technologii w LTG, przyznaje, że wdrożenie pojedynczego projektu nie wystarczy, aby wprowadzić technologie autonomiczne na kolei. Zamiast dążyć do radykalnych zmian, LTG stosuje podejście stopniowe, testując i wdrażając poszczególne technologie. One docelowo będą funkcjonować jako ujednolicony ekosystem wspierający autonomiczne operacje pociągów.
Jednym z najważniejszych zadań jest znalezienie niezawodnych i opłacalnych rozwiązań. Na rynku istnieją już technologie, które pozwalają na przykład na ocenę warunków panujących wokół drzwi pociągu i ustalenie, czy pasażerowie weszli na pokład. Osiąga się to dzięki zastosowaniu różnorodnych czujników, kamer i algorytmów analitycznych, które wykrywają osoby lub inne obiekty w strefie zagrożenia – stwierdził Vytautas Bitinas, dyrektor ds. technologii w LTG.
Kolejnym krokiem jest automatyzacja pozostałych komponentów systemu. W tym monitorowania przeszkód na torze, kontroli prędkości i parametrów operacyjnych oraz rozwiązań zdalnego monitoringu.
Cyfryzacja infrastruktury
Jednym z najważniejszych rozwiązań automatyzacji wdrażanych obecnie na Litwie jest system skanowania infrastruktury kolejowej 3D, który rejestruje geometrię całej sieci w czasie rzeczywistym i umożliwia stworzenie niezwykle dokładnego cyfrowego bliźniaka. Technologia ta umożliwi nie tylko szczegółową ocenę aktualnego stanu infrastruktury, ale także ciągłe monitorowanie nawet najmniejszych zmian, przewidywanie potencjalnych problemów i podejmowanie decyzji dotyczących konserwacji, napraw i przyszłego rozwoju w oparciu o dane.
Litwa ma sieć kolejową o długości ponad 3,5 tys. km. Dla LTG kluczowa będzie w przyszłości automatyzacja ruchu pociągów na głównych szlakach, np. Wilno–Kłajpeda. Ale najpierw wymaga ona elektryfikacji.
Bezpieczeństwo jest najważniejsze
Według dyrektora ds. technologii w LTG, na Litwie testowane są obecnie autonomiczne narzędzia do ciągłego monitorowania środowiska wykorzystujące sztuczną inteligencję. Umożliwiają one analizę odcinków linii kolejowych w czasie rzeczywistym i wykrywanie nieoczekiwanych przeszkód.
Gdyby na torach pojawiło się powalone drzewo, pojazd lub inny niebezpieczny obiekt, system mógłby automatycznie zidentyfikować problem, uruchomić reakcję i pomóc zapobiec wypadkom – wyjaśnia Vytautas Bitinas.
I zaznacza, że droga do autonomicznych pociągów nie będzie charakteryzowała się nagłymi zmianami. Zamiast tego, najpierw wprowadzane są poszczególne komponenty automatyki, a ich niezawodność, bezpieczeństwo i wydajność są oceniane w różnych scenariuszach. Dopiero po wykazaniu, że systemy te mogą spójnie i precyzyjnie wykonywać swoje zamierzone funkcje, można rozszerzyć ich zastosowanie.