Prezes Urzędu Transportu Kolejowego (UTK) zaktualizował stanowisko w sprawie ponownego użycia wyrobów kolejowych w podsystemach instalacji stałych. Stanowisko zostało również rozszerzone o kwestię niezmienionej części tych podsystemów.
Aktualizacja dotyczy urządzeń, które są ponownie wykorzystywane zarówno przy pracach torowych (podkłady, szyny), jak i przy robotach obejmujących systemy energetyczne i urządzenia sterowania ruchem kolejowym. UTK wyjaśnia, że w ramach inwestycji infrastrukturalnych niekiedy celowe jest zastosowanie wyrobów staroużytecznych. Przede wszystkim ze względów ekonomicznych. UTK wyjaśnia, że w myśl prawodawstwa polskiego i europejskiego możliwe jest wykorzystanie takich wyrobów pod warunkiem zachowania nadrzędnego celu, jakim jest spełnienie wymagań zasadniczych systemu kolei.
Staroużyteczne wyroby kolejowe, które są zdatne do ponownego użytku, od lat można stosować przy modernizacji infrastruktury kolejowej, ale warunkiem jest spełnienie przez całą inwestycję wymagań zasadniczych. PKP Polskie Linie Kolejowe i inni zarządcy infrastruktury korzystają z takich możliwości i używają ponownie np. podkładów i szyn, które wymieniają na jakimś odcinku torów. Nadają się one często do tego, żeby ułożyć je na liniach, które mają niższe parametry techniczne, czy są mniej obciążone ruchem pociągów.
Ponadto PKP PLK często przekazuje niepotrzebne spółce urządzenia innym operatorom. Przykładem z tego roku może być darowizna dla Fundacji Polskich Kolei Wąskotorowych. Otrzymała ona od PKP Polskich Linii Kolejowych urządzenia samoczynnej sygnalizacji przejazdowej, które po naprawie trafiły na wybrane przejazdy Kolei Wąskotorowej Rogów – Rawa – Biała.
Aktualne wytyczne
Urząd Transportu Kolejowego nie ogłosił nowych wytycznych z zaskoczenia. Bowiem UTK ogłosił w tamtym roku konsultacje aktualizacji stanowiska w sprawie stosowania wyrobów staroużytecznych na kolei.
Poniżej przedstawiamy główne tezy zaktualizowanego stanowiska UTK.
- Ponowne użycie wyrobów kolejowych w podsystemach instalacji stałych wiąże się z zakwalifikowaniem ich jako staroużytecznych, nowych (zmodyfikowanych w takim zakresie, że powstał wyrób innego typu) lub jako niezmienionej części podsystemu.
- Staroużyteczne wyroby kolejowe, które są zdatne do ponownego użytku, można stosować w podsystemie pod warunkiem, że podsystem będzie zgodny z wymaganiami zasadniczymi.
- Wykorzystanie wyrobu staroużytecznego powinno być każdorazowo poprzedzone oceną ryzyka w ramach podsystemu. Podmiot, który przeprowadza tę ocenę i decyduje o wykorzystaniu wyrobów staroużytecznych, ponosi odpowiedzialność za stwierdzenie ich przydatności do stosowania w określonych warunkach eksploatacji. Warunki te powinny być precyzyjnie określone w ocenie.
- Odpowiedzialność za spełnienie wymagań zasadniczych przez podsystem z zastosowanymi wyrobami staroużytecznymi ponosi podmiot, który wystawia deklarację weryfikacji WE podsystemu.
- Dla staroużytecznych wyrobów co do zasady nie jest wymagane wystawienie deklaracji zgodności z typem ani deklaracji zgodności lub przydatności do stosowania (nie dotyczy składnika interoperacyjności „sieć trakcyjna”). Zastosowanie wyrobów staroużytecznych powinno być odnotowane w dokumentacji z przebiegu weryfikacji podsystemu.
- Jeśli wyrób przed ponownym użyciem został zmodyfikowany w takim zakresie, że powstał wyrób innego typu, należy traktować go jako nowy (wprowadzany do obrotu).
- Podsystem strukturalny instalacji stałych należy traktować jako całość. Deklaracja weryfikacji WE powinna być wystawiana dla całego podsystemu, bez podziału na osobne deklaracje dla jego części, z uwzględnieniem części niezmienionej (nie dotyczy podsystemu „Energia” współdzielonego przez dwóch lub więcej zarządców).
Przygotowane przez Prezesa UTK zaktualizowane stanowisko było konsultowane z przedstawicielami rynku kolejowego. Stanowisko dostępne jest w dziale Stanowiska Prezesa UTK.