Mazowsze jest na pierwszym miejscu w Polsce pod względem skali wykorzystania środków z KPO. Instytucje i spółki samorządu województwa pozyskały już 1,7 mld zł z tego źródła. A najwięcej otrzymały Koleje Mazowieckie – ponad 1 mld zł. Przewoźnik aktywnie pozyskuje także pieniądze z programu regionalnego.
Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności ma na celu przyspieszenie odbudowy i wzmocnienie polskiej gospodarki. Dzięki funduszom unijnym z KPO różne podmioty realizują inwestycje wspierające rozwój wielu kluczowych sektorów.
Na Mazowszu podpisano już ponad 142,8 tys. umów z KPO o łącznej wartości ponad 39,3 mld zł. To plasuje region na pierwszym miejscu w Polsce pod względem skali wykorzystania pieniędzy z tego instrumentu finansowego – poinformował Jacek Karnowski, wiceminister funduszy i polityki regionalnej.
Wiceminister dodał, że z kolei z programu FEnIKS na Mazowszu realizowane są 104 projekty o łącznej wartości 21,6 mld zł, z czego unijne dofinansowanie stanowi 10,9 mld zł. to zadania z zakresu transportu publicznego, w tym kolejowego, infrastruktury drogowej, ochrony środowiska oraz ochrony zdrowia.
Ze środków z KPO aktywnie korzystają też instytucje i spółki samorządu województwa mazowieckiego.
Aktywnie wspieraliśmy nasze spółki, szpitale i inne jednostki w aplikowaniu o środki z Krajowego Planu Odbudowy, zapewniając wkład własny i promesy finansowe – powiedział Adam Struzik, marszałek Mazowsza.
Struzik zauważył, że kolejnym znaczącym źródłem wsparcia dla beneficjentów z naszego regionu jest program Fundusze Europejskie dla Mazowsza.
Ponad 5 mld zł pozyskanych z tego programu to duży zastrzyk dla gospodarki. Od 2021 roku podpisaliśmy już ponad 1,2 tys. umów, dzięki którym rozwijamy nowoczesne usługi społeczne i zdrowotne, podnosimy efektywność energetyczną, inwestujemy w bezpieczeństwo mieszkańców i wspieramy innowacje. Tak wysoki poziom wykorzystania środków, ponad 56 procent, pokazuje, że Mazowsze nie tylko dobrze planuje, lecz także konsekwentnie realizuje projekty – dodał Adam Struzik.
Przodują Koleje Mazowieckie
Największe wsparcie z KPO dla samorządowych podmiotów, ponad 1 mld zł, trafiło do Kolei Mazowieckich na zakup elektrycznych zespołów trakcyjnych. Spółka dzięki środkom z UE realizuje rekordowe dostawy 75 sztuk nowych elektrycznych pociągów. Koleje Mazowieckie pozyskały dofinansowanie na zakup 64 pojazdów z Krajowego Planu Odbudowy oraz Programu Fundusze Europejskie dla Mazowsza.
Odbiory zamówionych pojazdów rozpoczną się w II kwartale 2026 r., a ostatni z nich spółka otrzyma w III kwartale 2027 r. Nowe składy będą jednoprzestrzenne, klimatyzowane, wyposażone w system informacji wizualno‑dźwiękowej i dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami oraz o ograniczonej mobilności. Będą poruszać się z prędkością do 160 km/h.
Koleje Mazowieckie od 2010 r. efektywnie wykorzystują fundusze europejskie. W tym czasie pozyskaliśmy aż 3,5 mld zł unijnego dofinasowania na zakup i modernizację taboru. Tylko w obecnej perspektywie finansowej 2021–2027 otrzymaliśmy ponad 1,5 mld zł dotacji z programów KPO oraz FEM na zakup 64 pięcioczłonowych elektrycznych zespołów trakcyjnych FLIRT. Inwestycje w nowoczesne pojazdy szynowe przekładają się na rekordowe wyniki przewozowe. W ubiegłym roku przewieźliśmy ponad 70 mln pasażerów – mówi Rafał Krzemień, członek zarządu, dyrektor finansowy Kolei Mazowieckich.
Fundusze regionalne
Fundusze Europejskie dla Mazowsza to program, który realizuje Mazowiecka Jednostka Wdrażania Programów Unijnych. Funduszem zarządza samorząd województwa mazowieckiego. Środki, którymi dysponuje województwo mazowieckie w ramach tego programu pochodzą z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.
W sumie od 2021 r. jednostka wdrażająca podpisała 1 242 umów. I przyznała beneficjentom wsparcie w wysokości ponad 5 mld zł.
Udało się zakontraktować już ponad 56,55% środków, co jest zgodne ze średnią krajową. Ogłoszonych zostało 71 naborów, zarówno konkurencyjnych, jak i niekonkurencyjnych. Beneficjenci złożyli 1352 wnioski – wymienia Marcin Wajda, dyrektor Departamentu Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich.
Do największych projektów realizowanych w ramach FEM 2021–2027 należy m.in. inwestycja Kolei Mazowieckich. Obejmuje ona zakup łącznie 29 nowych elektrycznych zespołów trakcyjnych o wartości ponad 1,5 mld zł. Z czego dofinansowanie z UE wyniosło 499 mln zł.