Przewoźnicy kolejowi, którzy mają siedzibę w innym państwie członkowskim UE, ale wykonują przewozy na sieci kolejowej w Polsce, powinni wypełniać polskie obowiązki związane z zatrudnianiem personelu kolejowego do realizacji tych przewozów. Urząd Transportu Kolejowego podkreśla, że te wymogi wynikają z ustawy o transporcie kolejowym i dotyczą również przewoźników, którzy nie posiadają oddziału w Polsce.
UTK wskazuje, że osoby fizyczne, prawne oraz jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi (np. oddziały firm działające w Polsce) z państw członkowskich mogą podejmować i wykonywać działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na takich samych zasadach jak obywatele polscy. Zasada równości oznacza również, że muszą dostosować się do polskich przepisów np. w obszarze monitorowania kompetencji personelu kolejowego, by zapewnić bezpieczeństwo w transporcie kolejowym.
Jak wygląda sprawdzanie maszynistów?
UTK podpowiada, że monitorowanie kompetencji personelu kolejowego odbywa się przez regularne wprowadzanie danych do Krajowego Rejestru Maszynistów i Prowadzących Pojazdy Kolejowe (KREMiPPK). W przypadku podmiotów, które mają siedzibę w innym kraju członkowskim UE, dotyczy to danych pracowników, którzy wykonują swoje obowiązki na terenie Polski.
System KREMiPPK (pod adresem maszynista.gov.pl) prowadzi Prezes Urzędu Transportu Kolejowego (UTK). Gromadzi w nim dane:
- o maszynistach i prowadzących pojazdy kolejowe (oraz kandydatach):
- imię (imiona) i nazwisko,
- data i miejsce urodzenia,
- obywatelstwo i numer PESEL (a w przypadku osoby, która nie ma numeru PESEL – serię, numer i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które go wydało),
- odbyte szkolenia maszynistów,
- przeprowadzone sprawdziany wiedzy i umiejętności,
- orzeczenia lekarskie,
- miejsce zatrudnienia,
- forma zatrudnienia,
- stanowisko pracy;
- o maszynistach oraz kandydatach na maszynistów: informacje z rejestru licencji maszynistów i rejestru świadectw maszynistów;
- o prowadzących pojazdy kolejowe:
- przeprowadzone egzaminy,
- wydane dokumenty upoważniające do wykonywania czynności na stanowisku kolejowym,
- prawa kierowania pojazdem kolejowym.
Szczegółowy zakres danych, które poszczególne kategorie podmiotów przekazują do systemu, znajduje się na stronie UTK.
Aby otrzymać dostęp do systemu KREMiPPK, należy złożyć wniosek. Formularz znajduje się na stronie urzędu.
Oświadczenia maszynistów
Tak samo należy traktować obowiązek przekazywania Prezesowi UTK oświadczeń maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe. Przewoźnik z innego państwa członkowskiego jest zobowiązany do przyjmowania takich oświadczeń oraz przekazywania ich do UTK nie później niż w terminie 14 dni od dnia ich otrzymania. Ma to zapobiegać przekraczaniu dopuszczalnych norm czasu pracy maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe, co pomaga zwiększać bezpieczeństwo pracowników kolei oraz pasażerów.
Osoby zatrudnione przez zagranicznych przewoźników wskazują w oświadczeniach adres wykonywania pracy na terytorium Polski (np. adres oddziału lub biura firmy).
Zasady wypełniania, składania i przekazywania oświadczeń znajdują się na stronie UTK.