Największy polski kolejowy przewoźnik pasażerski musi odnowić swój tabor aby móc konkurować na wolnym rynku po 2030 roku. Do 2035 roku POLREGIO musi wzmocnić flotę o około 250 nowych jednostek taborowych, a szacunkowa wartość tej inwestycji wynosi 10–12 mld zł. Bez takich kroków spółce grozić będzie wyopadnięcie z rynku.
Postulat ten został zgłoszony na Poznańskim Kongresie Gospodarczym odbywającym się w listopadzie tego roku w Poznaniu. W panelu pt.: Od kryzysu poprzez restrukturyzację do odbudowy potencjału taborowego POLREGIO SA omówiono przyszłość regionalnych przewozów pasażerskich w Polsce, a w szczególności przyszłość POLREGIO S.A. – największego przewoźnika pasażerskiego w kraju pod względem liczby przewożonych pasażerów. W dyskusji podkreślono m.in., że sukcesem okazała się finansowa restrukturyzacja spółki – największego polskiego kolejowego przewoźnika pasażerskiego.
To był ogromny sukces, ponieważ spółka zrestrukturyzowała się finansowo, odzyskała zdolność kredytową, zdobyła zaufanie rynkowe. Program restrukturyzacji kosztował 1,3 mld zł, z czego pomoc publiczna to było 770 mln zł, 500 mln wkład własny spółki pochodzący głównie z kredytów – mówi Adam Pawlik, współautor raportu i były prezes POLREGIO.
Prezes Pawlik zwrócił uwagę na to, że restrukturyzacja zatrzymała się niejako w pół drogi.
Sama restrukturyzacja ekonomiczno-organizacyjna to za mało w dobie wejścia w życie IV pakietu kolejowego. Aby miała ona sens a wysiłek wszystkich stron zaangażowanych w ten proces nie poszedł na marne spółka musi móc konkurować o nowe kontrakty po 2030 roku. Nie zrobi tego z taborem o średniej wieku przekraczającej 45 lat. Co prawda plan restrukturyzacji zakładał modernizację 43 elektrycznych zespołów trakcyjnych, zakup 4 EZT-ów i 3 szynobusów, ale to ilość która zaspokaja potrzeby niewielkiego operatora kolejowego rangi wojewódzkiej, a nie największego przewoźnika pasażerskiego w Polsce.
Wymiana EN57
POLREGIO wymaga więc gruntownej odbudowy potencjału taborowego. W raporcie mowa jest o konieczności wdrożenia programu zakupu do 2035 roku około 250 nowych jednostek taborowych. Szacunkowa wartość programu wynosi 10–12 miliardów złotych. Program inwestycyjny umożliwiłby stopniową wymianę najbardziej wyeksploatowanych pojazdów serii EN57 oraz odbudowę potencjału przewozowego przedsiębiorstwa.
Do 2035 roku sukcesywnie zostanie wycofane z ruchu 200 jednostek EN57 z lat 70. I 80. Wykonanie przeglądu P5 jest nieopłacalne, niewskazane. POLREGIO potrzebuje 50 jednostek taborowych więcej, gdyż trzeba brać pod uwagę fakt, że będzie rósł popyt na przewozy pasażerskie – wyjaśnił Adam Pawlik.
Taborowa restrukturyzacja jest konieczna jeszcze bardziej ze względu na liberalizację unijnego rynku kolejowego. Przewoźnicy, którzy wystartują w przetargach na wykonanie regionalnych kolejowych przewozów pasażerskich realizowanych w całości w ramach służby publicznej, będą musieli dysponować taborem odpowiedniej jakości.
Współcześnie społeczeństwo oczekuje wyższego standardu podróżowania niż to miało miejsce jeszcze w latach 80-tych czy 90-tych. Wystarczy, że dany marszałek wpisze do Opisu Przedmiotu Zamówienia wymóg, że tabor ma mieć klimatyzację, a pociągi powinny jeździć nie wolniej niż 120 km/h i to może spowodować, że POLREGIO nie złoży nawet oferty w przetargu, gdyż nie spełni wymogów formalnych. I co wtedy powie dany organizator? Firma nie złożyła oferty w naszym postępowaniu więc to nie my eliminujemy ją z rynku – zauważył Adam Pawlik.
Drugi etap restrukturyzacji
Postulat taborowej restrukturyzacji POLREGIO popiera poseł Paulina Matysiak (niezrzeszona) z sejmowej Komisji Infrastruktury. Matysiak podkreśla, że standardy nowoczesnego transportu kolejowego wymagają, żeby tabor był bardziej komfortowy, z klimatyzacją, wi-fi, gniazdkami do ładowania urządzeń elektronicznych. Trudno zaś mówić o tym, aby taki standard miały ponad 40 letnie pociągi, którymi jeździ POLREGIO. Spółka będzie więc w gorszej sytuacji niż potencjalni konkurenci po otwarciu rynku w 2030 roku.
Czasu jest mało, spółka próbuje tę sytuację ratować i kupuje używany tabor. To poprawia sytuację, ale bez zakupu nowych pociągów będzie źle – uważa poseł Paulina Matysiak.
Posłanka wskazuje, że wzmocnienie POLREGIO leży w interesie strategicznym państwa polskiego. Spółka stanowi bowiem potencjalne silne ogniwo systemu odporności państwa. Swoje możliwości przewoźnik pokazał w 2022 roku, gdyż to POLREGIO było najmocniej zaangażowane w transport uchodźców ukraińskich po agresji Rosji na Ukrainę.
Postulat restrukturyzacji taborowej popiera strona społeczna. Marek Dębski, przewodniczący Sekcji Zawodowej NSZZ „Solidarność” Przewozów Pasażerskich, podkreśla, że pracownicy ponieśli już duże koszty restrukturyzacji finansowej. Zwolnienia objęły wtedy bowiem aż 2,6 tys. osób. Pracownicy zgodzili się na te działania, gdyż postrzegali restrukturyzację finansową jako etap reformy przedsiębiorstwa.
Drugim naturalnym etapem dla nas było zwiększenie, unowocześnienie parku taborowego. W ślad za zakupami nowych pociągów potrzebne byłoby rozbudowanie zaplecza technicznego. Rozwój spółki to bardzo dobre perspektywy dla pracowników, gdyż będą potrzebni tak maszyniści, konduktorzy, jak i pracownicy techniczni zajmując się utrzymaniem taboru. Inna firma, która zajęłaby miejsce POLREGIO, mogłaby nie być zainteresowana pracownikami naszej spółki -wyjaśnia Marek Dębski, przewodniczący Sekcji Zawodowej NSZZ „Solidarność” Przewozów Pasażerskich.
Bierzmy przykład z PKP Intercity
Adam Pawlik podkreśla, że uruchomienie programu taborowego dla POLREGIO nie zależy jedynie od woli organizatorów regionalnych kolejowych przewozów pasażerskich czyli marszałków województw.
Przypomina, że tak jak w latach 2014-2015 koordynację prac dotyczących restrukturyzacji spółki wzięła na siebie władza centralna, która skoordynowała całe to przedsięwzięcie i doprowadziła do objęcia większościowego pakietu udziałów przez Agencję Rozwoju Przemysłu oraz uzyskała akceptację 16 marszałków województw na ten proces tak. I teraz powinna to uczynić, i skoordynować drugi etap restrukturyzacji, i doprowadzić do skokowej wymiany taboru w spółce. Na przykładzie PKP Intercity Pawlik wskazuje, że to właśnie władza centralna przeznaczyła 27 mld zł na program inwestycyjny tej spółki. Głównie na zakup nowego taboru, ale także na rozwój zapleczy technicznych.
Nikt się nie pytał skąd wziąć 27 mld złotych. Państwo polskie w postaci ministra infrastruktury uznało, że jest taka potrzeba dla kolei dalekobieżnych, znalazło te pieniądze, przekazało i spółka realizuje program inwestycyjny. Podobnie powinno stać się w branży regio. Wystarczy 12 mld zł, gdyż te jednostki taborowe są tańsze od pociągów dalekobieżnych. Myślę, że problem nie jest w pieniądzach – podkreśla Adam Pawlik.
Link do relacji audio wideo:
https://youtu.be/dc02FX4ozMA?is=SdZSD5XsyWmw5ivX

